← HTML: cấu trúc & semantic

Bài 8 · Vận dụng · 20 phút

HTML cho SEO & metadata

Biên soạn bởi Nguyễn Anh Tuấn

HTML giúp Google hiểu trang: thẻ title, meta description, meta viewport, Open Graph (preview khi chia sẻ), thứ bậc heading, alt ảnh và structured data.

Suốt khoá, mèo con tập trung vào body - phần người ta THẤY. Bài này quay sang phần head: nơi khai báo metadata (thông tin về trang) cho máy đọc, nhưng không hiện ra thành nội dung. Đây chính là chỗ ta giúp Google và mạng xã hội hiểu trang.

Tin vui: SEO (Search Engine Optimization - tối ưu cho công cụ tìm kiếm) nghe ghê gớm nhưng phần lớn chỉ là HTML tử tế. Không có mánh bí mật nào; có cấu trúc tốt và vài thẻ khai báo đúng là đã đi được rất xa.

  • head chứa metadata cho MÁY (tìm kiếm, mạng xã hội), không hiện thành nội dung.
  • SEO phần lớn là HTML tử tế, không phải mánh khoé.
  • Bài này gom mọi thứ đã học lại dưới góc nhìn "giúp máy hiểu trang".

Hai thẻ quan trọng nhất cho tìm kiếm. <title> là tiêu đề trang: hiện trên tab trình duyệt, và làm dòng tiêu đề trên kết quả Google. meta description là đoạn mô tả ngắn hiện ngay dưới đó. Đây là "bộ mặt" của trang khi ai đó tìm thấy nó.

meohamhoc.vn › khoa-hoc › htmlKhoá HTML cho người mớiHọc HTML từ đầu: thẻ, semantic,cấu trúc trang. Cấu trúc đúngtrước, đẹp sau.<title>metadescriptionGoogle dựng kết quả từ chính HTML của trang
Tiêu đề và mô tả trên kết quả Google lấy thẳng từ thẻ title và meta description.

head-seo.html · title và meta description (nằm trong <head>)

<title>Khoá HTML cho người mới - Mèo Ham Học</title>
<meta
  name="description"
  content="Học HTML từ đầu: thẻ, semantic, cấu trúc trang. Cấu trúc đúng trước, đẹp sau."
/>
  • title: tiêu đề trang, hiện trên tab và là dòng tiêu đề trên kết quả Google.
  • meta description: đoạn mô tả dưới tiêu đề trên kết quả tìm kiếm (~100-160 ký tự).
  • Viết đúng nội dung, đủ hấp dẫn để người ta muốn bấm - đừng nhồi từ khoá.

Có hai dòng meta gần như trang nào cũng nên có. charset (đã gặp ở bài 1) cho biết bảng mã ký tự - utf-8 để hiện đúng dấu tiếng Việt. viewport bảo trình duyệt điện thoại hiển thị trang theo đúng bề rộng màn hình, thay vì thu nhỏ cả trang desktop lại bé tí.

meta-nen.html · hai dòng meta nền

<meta charset="utf-8" />
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1" />

Trung thực

Dòng viewport trông khó nhớ, nhưng mèo con cứ chép đúng như trên là đủ cho gần như mọi trang. Hiểu sâu từng tham số là chuyện của khoá CSS/responsive sau này; giờ chỉ cần biết nó để trang hiển thị tử tế trên điện thoại.

Khi mèo con dán link một trang lên Facebook hay Zalo, nó hiện ra một thẻ preview đẹp: ảnh lớn, tiêu đề, mô tả. Thẻ đó dựng từ một nhóm meta gọi là Open Graph (tiền tố og:).

ảnh previewKhoá HTML cho người mớiHọc HTML từ đầu, dễ cho người mới.MEOHAMHOC.VNog:imageog:titleog:description
Thẻ chia sẻ trên mạng xã hội dựng từ og:image, og:title, og:description.

open-graph.html · ba thẻ Open Graph thường dùng

<meta property="og:title" content="Khoá HTML cho người mới" />
<meta property="og:description" content="Học HTML từ đầu, dễ cho người mới." />
<meta property="og:image" content="https://meohamhoc.vn/og/html.png" />

Nhắc lại bài Liên kết & ảnh

Nhớ chuyện định dạng ảnh ở bài Liên kết, ảnh & đa phương tiện chứ? og:image nên là PNG hoặc JPG: nhiều mạng xã hội (Facebook, Zalo, LinkedIn) không dựng preview từ ảnh WebP. Chọn sai định dạng là thẻ chia sẻ mất ảnh.

Điều quan trọng nhất: mấy thẻ meta ở trên chỉ là phần dễ thấy. Nền móng thật của SEO chính là những gì mèo con đã học suốt khoá, trước hết là chọn đúng thẻ semantic và dựng cấu trúc trang chuẩn:

  • Thẻ semantic (bài 5): Google hiểu đâu là nội dung chính, đâu là phụ.
  • Heading outline (bài 2, 6): một h1 rõ ràng, dàn ý h2/h3 mạch lạc.
  • alt cho ảnh (bài 3): Google hiểu ảnh nói về gì.
  • Nội dung thật, đúng người đọc: thứ không thẻ meta nào thay được.

Còn một bậc cao hơn là structured data (dữ liệu có cấu trúc, thường viết dạng JSON-LD): khai báo rõ ràng "đây là một khoá học", "đây là công thức nấu ăn"… để Google hiển thị kết quả giàu thông tin hơn. Mèo con chỉ cần biết nó tồn tại ở giai đoạn này; đi sâu là chuyện về sau.

Bước tiếp theo

Hết phần lý thuyết rồi! Mèo con đã có đủ đồ nghề: thẻ, semantic, cấu trúc trang, và meta cho SEO. Bốn bài cuối là thực hành thật: ta bắt tay dựng từng trang. Bài kế là dự án đầu tiên - trang web bán hàng.

Câu hỏi thường gặp

title là tiêu đề trang (hiện trên tab trình duyệt và làm dòng tiêu đề xanh trên kết quả Google). meta description là đoạn mô tả ngắn hiện DƯỚI tiêu đề đó trên kết quả tìm kiếm. title bắt buộc và quan trọng nhất; description không bắt buộc nhưng nên có để dòng mô tả hấp dẫn, đúng nội dung.

Khoảng 100-160 ký tự. Quá ngắn thì phí chỗ; quá dài thì Google cắt bớt bằng dấu "…". Quan trọng hơn độ dài là viết đúng nội dung trang và đủ hấp dẫn để người ta muốn bấm vào - đừng nhồi từ khoá.

Nó bảo trình duyệt điện thoại hiển thị trang theo đúng bề rộng màn hình, thay vì thu nhỏ cả trang desktop lại. Thiếu nó thì trên điện thoại trang trông tí hon, phải phóng to mới đọc được. Gần như trang nào cũng nên có dòng meta viewport chuẩn.

Như đã nhắc ở bài về ảnh: nhiều mạng xã hội (Facebook, Zalo, LinkedIn) không dựng preview từ ảnh WebP. Để chắc chắn thẻ chia sẻ hiện ảnh, dùng định dạng phổ biến như PNG hoặc JPG cho og:image.

Meta là phần dễ thấy, nhưng nền móng SEO chính là HTML tử tế mà mèo con đã học cả khoá: dùng đúng thẻ semantic, heading outline rõ ràng, alt cho ảnh, nội dung thật. Meta giúp Google trình bày trang đẹp trên kết quả; còn để Google ĐÁNH GIÁ trang tốt thì cấu trúc và nội dung mới là chính.

Tick những điều em tự tin làm được. Càng lên cao, em càng hiểu sâu.

Tick những điều em tự tin làm được sau khi học bài này. 0/6

Trả lời vài câu để chắc rằng em đã nắm bài.

Câu 1/3 Điểm: 0

Thẻ nào làm dòng tiêu đề trên kết quả Google và hiện trên tab trình duyệt?

Bài tập về nhà

  1. 1

    Viết title cho trang

    Viết thẻ title cho một trang bán bánh cho mèo con. Tiêu đề gọn, đúng nội dung, dưới ~60 ký tự.

    ✅ Hoàn thành khi: Có <title> mô tả đúng trang (vd "Bánh thưởng cho mèo - Mèo Ham Học"), không quá dài.

  2. 2

    Viết meta description

    Viết thẻ meta description cho trang đó, khoảng 100-160 ký tự, hấp dẫn và đúng nội dung.

    ✅ Hoàn thành khi: Có <meta name="description" content="…" /> dài khoảng 100-160 ký tự, mô tả đúng trang.

  3. 3

    Khung head chuẩn

    Viết phần head của một trang gồm: charset, viewport, title, meta description.

    ✅ Hoàn thành khi: head chứa <meta charset>, <meta name="viewport">, <title>, và <meta name="description">.

  4. 4

    Thêm Open Graph

    Thêm ba thẻ Open Graph (og:title, og:description, og:image) cho trang trên.

    ✅ Hoàn thành khi: Có 3 thẻ <meta property="og:…"> với og:image trỏ tới một ảnh PNG/JPG.

  5. 5

    Tìm lỗi SEO nền

    Một trang có meta đầy đủ nhưng cả trang toàn div và mọi ảnh thiếu alt. Chỉ ra vì sao SEO vẫn yếu.

    ✅ Hoàn thành khi: Nêu: thiếu semantic + heading outline + alt thì Google khó hiểu nội dung, meta không cứu được phần nền.

  6. 6

    SEO là gì, một câu

    Bằng lời của mèo con, giải thích vì sao "SEO phần lớn là HTML tử tế" trong 1-2 câu.

    ✅ Hoàn thành khi: Nêu được: dùng đúng thẻ (semantic, heading, alt) + meta rõ ràng giúp máy hiểu trang; không phải mánh khoé.